Białuchy to kolejny gatunek, który posiada samoświadomość

| Nauki przyrodnicze
Postaw mi kawę na buycoffee.to
Saanvi Vavilala, Unsplash

Zdolność do rozpoznania własnego odbicia w lustrze od dawna uważana jest za jeden z wyznaczników zaawansowanej samoświadomości. Dotąd potwierdzono ją jedynie u kilku gatunków: szympansów, bonobo, orangutanów, goryli, delfinów butlonosych, słoni azjatyckich, srok oraz wargatków sanitarników. Nowe badanie dostarcza przekonujących dowodów, że do tego grona należy dołączyć białuchy (Delphinapterus leucas).

Badacze przeprowadzili testy z czterema białuchami – trzema dorosłymi samicami i jedną młodą samicą – przetrzymywanymi w New York Aquarium. Do basenu, w którym przebywały zwierzęta, wsadzono duże lustro i obserwowano ich reakcje. Dwie samice, Natasha i jej córka Maris, wykazały charakterystyczny ciąg zachowań znany z innych gatunków zdolnych do rozpoznawania się w lustrze, od reakcji społecznych i testowania kontyngencji (czyli sprawdzania, czy ruch w lustrze odpowiada ich własnym ruchom), aż po wyraźne zachowania skierowane na siebie.

Samice bawiły się swoim odbiciem, wytwarzały bąbelki i natychmiast je gryzły, obserwując się przy tym w lustrze, wykonywały przewroty, wyciągały szyje czy otwierały szeroko pyski. Co istotne, żadne z tych zachowań nie pojawiało się podczas sesji kontrolnych, gdy lustro zastępowano przezroczystą płytą.

Kluczowym elementem testu jest tzw. test znacznika. Badacze nanosili na ciała zwierząt niewidoczne bez lustra oznaczenia. Natasha w trzecim teście tego typu wielokrotnie i wyraźnie kierowała oznaczone miejsce w stronę lustra, jakby chciała je dokładnie obejrzeć. Spędziła przy lustrze znacznie więcej czasu po naniesieniu znacznika niż wcześniej.

Białuchy to niezwykle inteligentne zwierzęta. Mają duże, skomplikowane mózgi i żyją w złożonych strukturach społecznych. Te cechy, podobnie jak u innych gatunków zdolnych do rozpoznawania się w lustrze, mogą sprzyjać rozwojowi samoświadomości.

Wyniki otwierają nowe pytania o to, jak powszechna jest samoświadomość w świecie zwierząt, i wzmacniają argument za traktowaniem waleni jako istot o wyjątkowo bogatym życiu wewnętrznym.

Badania zostały omówione na łamach PLOS One.

białucha samoświadomość test lustra