Lepsze od kameleona

heksaarylobiimidazol · HABI · materiał fotochromatyczny · okulary · optyczne nośniki pamięci

Japończycy opracowali materiał, który pod wpływem promieniowania ultrafioletowego błyskawicznie przekształca się z przezroczystego w ciemnoniebieski, a gdy źródło UV zostanie wyłączone, zmiana barwy w drugą stronę zachodzi równie szybko. Wynalazek zostanie najprawdopodobniej wykorzystany w optycznych nośnikach pamięci oraz w okularach przeciwsłonecznych.

Jiro Abe i zespół z Aoyama Gakuin University przez ponad 10 lat przyglądali się właściwościom materiałów fotochromatycznych, a zwłaszcza tych otrzymywanych z heksaarylobiimidazolu (ang. hexaarylbiimidazole, HABI). W stanie naturalnym jest on bezbarwny, ale promienie UV rozkładają jedno z wiązań w cząsteczce, stąd zmiana koloru na niebieski. Transformacja zajmowała jednak za dużo czasu (dziesiątki sekund), dlatego bez modyfikacji HABI można było zastosować właściwie wyłącznie w wolno ciemniejących szkłach okularów.

Japończycy stworzyli więc dwie ulepszone wersje HABI: 1) z naftalenem, który skrócił proces zmiany barwy do 180 milisekund i z 2) cyklofanem. W drugim przypadku udało się zejść do ok. 30 milisekund, a powrót do bezbarwnej wersji materiału był równie szybki. W dodatku uzyskano związek tak trwały chemicznie, że reakcję można powtarzać tysiące razy.

Po połączeniu z pleksiglasem zmodyfikowana wersja heksaarylobiimidazolu mogłaby zadebiutować w okularach przeciwsłonecznych. Na coś takiego naprawdę warto poczekać...