Przez góry i starożytne imperia. Niezwykłe odkrycie na słynnym wraku sprzed 3500 lat

1 grudnia 2022, 10:47

Około 3500 lat temu w pobliżu półwyspu Uluburun u południowo-zachodnich wybrzeży dzisiejszej Turcji zatonął statek wiozący największy znany nam ze starożytności ładunek metali. Jego wrak odkryto w 1982 roku i od tamtej pory jest on badany przez naukowców, którzy chcą dzięki niemu lepiej zrozumieć, w jaki sposób zorganizowany były handel i społeczeństwa późnej epoki brązu. Brąz był wówczas szeroko rozpowszechnionym cenionym metalem, a umiejętność jego produkcji – jednym z wielkich osiągnięć technologicznych ludzkości.



Cyna z Brytanii napędzała cywilizacje epoki brązu ze wschodniej części Śródziemiomorza

9 maja 2025, 08:39

Cyna z Wysp Brytyjskich w znacznej mierze ukształtowała położone we wschodniej części Śródziemiomorza cywilizacje epoki brązu. Do takich wniosków doszli naukowcy z Durham University, którzy przeprowadzili analizy rud cyny i cynowych przedmiotów. Uczeni zbadali m.in. cynę znalezioną na statkach, które zatonęły u południowo-zachodnich wybrzeży Brytanii, południowych wybrzeży Francji oraz wybrzeży Izraela.


Akumulator ołowiowy

Akumulator z efektem relatywistycznym

16 stycznia 2011, 15:19

Efekty relatywistyczne jednoznacznie kojarzą nam się z kosmosem. Tymczasem skandynawscy uczeni dowiedli, że akumulator ołowiowy, pospolicie obecny w naszych samochodach, większość swojej mocy zawdzięcza efektom relatywistycznym.


BEAN - nowe materiały zmiennofazowe

20 września 2010, 17:37

Dzięki współpracy Lawrence Berkeley National Laboratory oraz University of California, Berkeley, powstała nowa klasa materiałów zmiennofazowych. Tego typu materiały, dzięki możliwości zmiany faz pomiędzy stanem krystalicznym a amorficznym, świetnie nadają się do produkcji tanich, nieulotnych, energooszczędnych układów pamięci.


Sensacyjne odkrycie wraku na Morzu Śródziemnym zmienia nasze pojęcie o starożytnej żegludze

20 czerwca 2024, 14:23

W Morzu Śródziemnym, na głębokości 1,8 kilometra znaleziono wrak sprzed 3300 lat, zawierający setki nietkniętych naczyń. To najstarszy statek, jaki znaleziono poza szelfem kontynentalnym. Jednostkę handlową, która zatonęła 90 kilometrów na północ od wybrzeża Izraela, znalazła firma Energean poszukująca złóż gazu ziemnego. Badaniem zabytku zajęli się specjaliści z Izraelskiej Służby Starożytności.


Mniej krwawe telefony

17 sierpnia 2012, 09:12

„Krwawe telefony“ są mniej „krwawe“. Stało się to możliwe dzięki temu, że wielki firmy technologiczne, jak Intel, HP, Microsoft, Apple czy Dell dokładają starań, by upewnić się, że metale wykorzystywane do produkcji urządzeń nie pochodzą z tych regionów Demokratycznej Republiki Konga, w których toczy się wojna.


Doktorant NCBJ pomógł zaobserwować najszybszy rozpad alfa

4 godz. temu

Międzynarodowy zespół po raz pierwszy bezpośrednio zaobserwował wyjątkowo szybką przemianę alfa telluru-104 (104Te). Wśród autorów odkrycia są Ian Cox i Robert Grzywacz z Uniwersytetu Tennessee, Krzysztof Rykaczewski z Oak Ridge National Laboratory oraz Aleksander Augustyn – doktorant IV roku Szkoły Doktorskiej Narodowego Centrum Badań Jądrowych (NCBJ). Ich wspólna praca doprowadziła do bezpośredniego zaobserwowania superdozwolonego charakteru przemiany alfa telluru-104, czyli wyjątkowo dużego prawdopodobieństwa emisji cząstki alfa. Fizycy przewidywali to zjawisko od kilkudziesięciu lat, lecz nigdy wcześniej nie zdołali go zmierzyć. Według autorów jest to najbardziej skrajny znany przypadek wcześniejszego uformowania cząstki alfa w jądrze atomowym.


Zbadano rzadki taran z brązu

9 kwietnia 2013, 06:19

Analiza 20-kg tarana z brązu z wiosłowego okrętu wojennego (tesseraria) sprzed 2 tys. lat rzuciła nieco światła na starożytną metodę wykonywania tego typu sprzętów.


Cynowa przyszłość elektroniki?

5 grudnia 2013, 10:06

Zespół profesora Shouchenga Zhanga z Uniwersytetu Stanforda ma nadzieję, że nowy teoretycznie opracowany materiał umożliwi bezstratne przesyłanie prądu w temperaturze pokojowej i wyższej. Naukowcy są bardzo ostrożni i nie określają stanenu - bo tak nazwali swój materiał - nadprzewodnikiem pracującym w temperaturze pokojowej, jednak ma on bardzo podobne właściwości.


Firmy nie chcą spowiadać się z 'krwawych minerałów'

16 czerwca 2014, 12:47

W ubiegłym tygodniu upłynął, wyznaczony przez amerykańską Komisję Giełd (SEC), termin złożenia raportów dotyczących pochodzenia minerałów wykorzystywanych przez 1200 amerykańskich firm. SEC domagała się informacji o tym, czy którykolwiek z minerałów pochodzi z obszarów kontrolowanych przez zbrojne bandy.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk