Roślinna bilirubina

25 lutego 2009, 11:48

Bilirubina, czyli związek powstający wskutek rozpadu uwolnionego z hemoglobiny hemu, została po raz pierwszy odkryta u pozbawionych krwi roślin. U ludzi to ona odpowiada za żółtawy kolor siniaków i charakterystyczne zabarwienie skóry u chorych na żółtaczkę. Okazuje się jednak, że intensywnie pomarańczową barwę meszku na owocach strelicji (Strelitzia nicolai) również zawdzięczamy bilirubinie.



Czy to Homo wykonał pierwsze kamienne narzędzia? Intrygujące znalezisko sprzed milionów lat

10 lutego 2023, 10:25

Przed 2,9 milionami lat u wybrzeży Jeziora Wiktorii ktoś używał jednych z najstarszych narzędzi, donoszą naukowcy z USA, Kenii i Wielkiej Brytanii. Odkrycie, które opisano na łamach Science, może być pierwszym przykładem wykorzystywania narzędzi kultury olduwajskiej, najstarszej kultury paleolitu. To jednocześnie najstarszy znany nam przypadek spożywania przez homininy bardzo dużych zwierząt.


Minimalnie uszkadzający, tani laser ceramiczny

21 lipca 2016, 11:49

Naukowcy z Moskiewskiego Instytutu Fizyki i Technologii (MIPT) opracowali ceramiczny laser o dużej mocy. Można go wykorzystywać jako minimalnie uszkadzający skalpel laserowy lub do cięcia czy grawerowania materiałów kompozytowych.


Lukrecja szkodzi po przeszczepie

25 marca 2009, 12:51

Chemicy z Tajwanu twierdzą, że składnik lukrecji gładkiej (Glycyrrhiza glabra), którą stosuje się w różnych pokarmach i ziołowych preparatach, blokuje absorpcję cyklosporyny – leku o działaniu immunosupresyjnym, podawanego pacjentom po przeszczepach.


Osoby ze zdiagnozowanymi chorobami psychicznymi są biologicznie starsze niż ich wiek metrykalny

28 marca 2023, 08:49

Osoby z historią chorób umysłowych są biologicznie starsze, niż wskazuje na to ich wiek metrykalny. Naukowcy znaleźli w ich krwi markery wskazujące, na rozbieżność między wiekiem biologicznym a rzeczywistym. To może częściowo wyjaśniać, dlaczego ludzie ze zdiagnozowaną depresją, chorobą dwubiegunową czy innymi schorzeniami żyją krócej i pojawia się u nich więcej chorób związanych z wiekiem.


Przemoc w czasach upadku imperium

18 sierpnia 2016, 09:57

Pierwsze andyjskie imperium, państwo Wari, kontrolowało większość peruwiańskich wyżyn i wybrzeży. Wari połączyli w jednym państwie wiele kultur i zbudowali sieć dróg, którą później wykorzystali Inkowie. Upadek ich państwa wiązał się zaś z okresem chaosu i wieków przemocy.


Toczek (Volvox)

Tańczący z glonami

22 kwietnia 2009, 06:51

Choć ruchy glonów zawieszonych w wodzie mogą się wydawać przypadkowe i nieskoordynowane, w rzeczywistości przypominają one raczej złożony taniec, którego kroki można opisać za pomocą równań. Co ciekawe, badanie tych niezwykłych zachowań może pewnego dnia znaleźć zastosowanie... w medycynie.


W laboratorium odtworzono wirujący dysk plazmy otaczającej czarną dziurę

18 maja 2023, 07:10

W jednym z laboratoriów na Imperial College London odtworzono wirujący dysk plazmy, z tych, jakie otaczają czarne dziury i tworzące się gwiazdy. Eksperyment pozwala lepiej modelować procesy, zachodzące w takich dyskach, a naukowcy mają nadzieję, że dzięki temu dowiedzą się, jak rosną czarne dziury i powstają gwiazdy.


Polityka zaszkodziła nauce

7 września 2016, 12:42

Zawirowania polityczne znowu zaszkodziły nauce. Władze Turcji zakończyły ważny projekt archeologiczny, w który zaangażowany było około 200 naukowców. Austriacki Instytut Archeologii w Wiedniu został poinformowany przez tureckie Ministerstwo Kultury i Turystyki, że projekt prowadzony w Efezie został bezterminowo zamknięty


Porażające bąbelki

20 maja 2009, 11:38

Lekarze przestrzegają przed spożywaniem dużych ilości napojów typu cola, ponieważ prowadzi to do problemów związanych z działaniem mięśni, a nawet paraliżu (International Journal of Clinical Practice).


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk