Neandertalczycy z Jaskini Stajnia. Pierwsze badania mDNA wielu mieszkających tam osób
22 kwietnia 2026, 08:21W Jurze Krakowsko-Częstochowskiej znajduje się Jaskinia Stajnia, jedno z najważniejszych stanowisk neandertalskich w Europie Środkowej. Przez dziesiątki tysięcy lat zachowały się w niej nie tylko kości i narzędzia, ale coś cenniejszego – DNA ludzi, którzy żyli tu przed ostatnim zlodowaceniem. Na łamach Current Biology ukazał się właśnie artykuł First multi-individual Neanderthal mitogenomes from north of the Carpathians, którego autorzy – w tym naukowcy z Uniwersytetu Wrocławskiego i Polskiej Akademii Nauk – donoszą o pierwszym udanym odczytaniu kompletnych genomów mitochondrialnych (DNA dziedziczonego po matce) od wielu neandertalczyków z jednego stanowiska na północ od Karpat.
Oczy zapewniające dużą ostrość istniały już dawno temu
30 czerwca 2011, 12:49Zespół paleontologów znalazł świetnie zachowaną skamieniałość oka sprzed 515 mln lat. Tym samym udało się wykazać, że już tak dawno temu prymitywne zwierzęta miały naprawdę dobry wzrok.
Walcząc z kłusownikami, czeskie Zoo Dvůr Králové obetnie rogi wszystkim nosorożcom
23 marca 2017, 06:14Po tym, jak 7 marca we francuskim Château of Thoiry znaleziono martwego nosorożca białego z odciętym większym rogiem, czeskie Zoo Dvůr Králové, w którym znajduje się największa liczba nosorożców spośród wszystkich europejskich ogrodów zoologicznych, zdecydowało się na obcięcie rogów całemu swojemu stadu.
Rozpoczął się wielki projekt digitalizacji hetyckich tabliczek z pismem klinowym
21 października 2020, 12:37Akademia Nauk i Literatury w Moguncji zdigitalizuje i udostępni online całe swoje zbiory hetyckich tabliczek glinianych z pismem klinowym sprzed 3500 lat. W uniwersyteckich zbiorach znajduje się około 30 000 takich zabytków, w większości spisanych językiem hetyckim. Znajdziemy tam też teksty w językach luwijskim i palijskim.
Polska uczona odkryła dwa nieznane teksty jednego z najwybitniejszych hiszpańskich poetów
22 listopada 2022, 10:52Garcilaso de la Vega był jednym z największych poetów hiszpańskiego renesansu, wojownikiem i dworzaninem, o którego życiu można by nakręcić film sensacyjny. Służył na dworze swojego rówieśnika, króla Hiszpanii Karola I, który jako Karol V był świętym cesarzem rzymskim. Garcilaso raz łapał za pióro, raz za miecz. Wprowadził do hiszpańskiej poezji włoskie metrum i stworzył zwrotkę o nazwie lira. Brał też udział w licznych bitwach na terenie Europy i Afryki Północnej.
Co za dużo, to niezdrowo
14 lipca 2007, 09:25Badacze z University of Missouri-Columbia zauważyli, że lepiej za bardzo nie rozbudowywać kontentu stron internetowych. W swoim eksperymencie sprawdzali, ile uwagi ludzie poświęcają zdjęciom wybieranym z większego lub mniejszego zbioru. Okazało się, że koncentracja wzrasta w tym drugim przypadku. Naukowcy sądzą, że ich odkrycie wpłynie na sposób konstruowania wyszukiwarek, reklam i stron WWW.
Wyjątkowy magazyn służy wyjątkowym badaniom
12 sierpnia 2013, 12:31W mieście Silver Spring w stanie Maryland znajduje się największy na świecie magazyn surowicy krwi. W siedmiu chłodniach o powierzchni boiska do koszykówki każda, w temperaturze -30 stopni Celsjusza przechowywanych jest 55,5 miliona próbek pobranych od 10 milionów osób. Kolejne 4 puste wyłączone chłodnie czekają na zapełnienie
Australijczycy opracowali test do wykrywania czerniaka za pomocą badań krwi
18 lipca 2018, 12:12Na australijskim Edith Cowan University powstał test do wczesnego wykrywania czerniaka za pomocą badań krwi.
Nasze najwcześniejsze wspomnienia są o rok starsze, niż nam się wydaje
14 czerwca 2021, 09:29Najwcześniejsze wspomnienia, jakie przechowujemy w naszej pamięci, pochodzą przeważnie z czasu, gdy mieliśmy 2,5 roku, donoszą autorzy najnowszych badań. Odkrycie, o którym poinformowano na łamach recenzowanego pisma Memory, przesuwa pamięć o najwcześniejszych wydarzeniach z życia o cały rok.
Wizon uciekł z niewoli i odzyskał dawną wielkość mózgu
6 lipca 2023, 08:56Istnieje wiele różnic pomiędzy zwierzętami hodowlanymi, a ich dzikimi krewniakami. Ale jedna z nich jest widoczna u wszystkich gatunków – zwierzęta hodowlane mają mniejsze mózgi. Naukowcy z Instytutu Behawiorystyki im. Maxa Plancka, we współpracy z Instytutem Biologii Ssaków PAN, odkryli rzadki przypadek odwrotnego zjawiska. W procesie udomowienia u wizona amerykańskiego doszło do zmniejszenia rozmiarów mózgu. Okazało się jednak, że populacja zdziczała w ciągu 50 pokoleń niemal odzyskała wielkość mózgu typową dla dzikich przedstawicieli swojego gatunku.
