Widzą światło, nie korzystając z oczu i mózgu
22 maja 2015, 06:24Skóra ośmiornicy Octopus bimaculoides wyczuwa światło bez udziału układu nerwowego. Mięczak wykorzystuje do tego opsyny, czyli światłoczułe białka, które występują również w jego oczach.
Zniewolenie do potęgi
31 grudnia 2008, 09:45Jakiś czas temu uzyskano owady z wbudowanymi chipami, które stymulowały nerwy bądź konkretne neurony, kierując zwierzę w wybranym przez człowieka kierunku. Pojawił się jednak problem zasilania wszczepionego urządzenia. Kable ograniczały pole działania, baterie o długiej żywotności były za ciężkie, a lżejsze wyczerpywały się już po kilku minutach. Przeszkodę pokonano dzięki wykorzystaniu energii ruchów insektów.
Zagadka metanu. Dlaczego w czasie pandemii jego poziom w atmosferze gwałtownie wzrósł?
12 lutego 2026, 12:14Metan to bardzo silny gaz cieplarniany. Pomimo tego, że utrzymuje się w atmosferze ok. 10 lat, to jego cząsteczka ma nawet 30-krotnie większy potencja ogrzewania Ziemi niż cząsteczka CO2 w perspektywie 100 lat. Nic dziwnego, że jest przedmiotem zainteresowania ze strony naukowców. Ci zaś odnotowali coś niezwykłego. W latach 2020–2022, gdy trwała pandemia COVID-19 i w wyniku ograniczenia ludzkiej aktywności w atmosferze było mnie zanieczyszczeń takich jak np. dwutlenek azotu, ilość metanu zaczęła rosnąć w rekordowo szybkim tempie, osiągając najwyższe stężenie na poziomie 16,2 ppb, aż spadła do 8,6 ppb w 2023 roku.
Szybka diagnostyka Eboli
26 czerwca 2015, 09:53Nowy test pozwala na zdiagnozowanie Eboli w ciągu kilku minut, dzięki czemu możliwe będzie szybsze udzielenie pomocy chorym oraz sprawniejsze identyfikowanie ognisk epidemii i radzenie sobie z nimi. Uczeni z Harvard Medical School, Partners In Health oraz Boston Children's Hospital wykazali, że opracowany przez firmę Corgenix test ReEBOV Antigen Rapid Test jest równie czuły, co wykorzystywane dotychczas laboratoryjne metody diagnostyczne.
Odrętwienie sposobem na oporność?
19 stycznia 2009, 18:40Naukowcy z Uniwersytetu Teksańskiego zidentyfikowali białko, które pomaga wielu bakteriom na uniknięcie szkodliwego działania antybiotyków. Co ciekawe, odkryta proteina przypomina swoją aktywnością cząsteczki spotykane zwykle w komórkach znacznie bardziej złożonych organizmów.
Gwiazda PicII-503 zawiera unikatowe informacje o II populacji gwiazd
31 marca 2026, 10:18Gwiazda PicII-503 to obiekt jedyny w swoim rodzaju. Położona na obrzeżach galaktyki karłowatej Pictor II zawiera skrajnie mało żelaza, o ponad 40 000 razy mniej niż Słońce. To sygnatura świadcząca o tym, że PicII-503 należy do jednej z pierwszych populacji gwiazd, jakie powstały po Wielkim Wybuchu. Badający ją astronomowie zauważyli też, że występuje w niej olbrzymia ilość węgla, dzięki czemu niezwykła gwiazda jest też brakującym elementem łączącym bogate w węgiel gwiazdy w halo Drogi Mlecznej z bardzo starymi galaktykami karłowatymi.
Ewolucyjny związek między dietą a kwasowością żołądka
30 lipca 2015, 11:17Analiza kwasowości żołądka i diety u ptaków oraz ssaków pokazuje, że wysoka kwasowość wyewoluowała nie po to, by pomóc w trawieniu, ale by chronić przed zatruciem.
Leczy nadciśnienie i traumę pourazową
16 lutego 2009, 21:39Jeden z leków stosowanych powszechnie w leczeniu chorób sercowo-naczyniowych może pomóc także w zapobieganiu zespołowi szoku pourazowego - dowodzą badacze z Uniwersytetu w Amsterdamie. Czy oznacza to, że już za kilka lat ofiary wypadków będą otrzymywały "tabletkę na zapomnienie"?
Kompas w wątrobie. Jak gołębie wracają do domu?
4 czerwca 2026, 06:44Naukowcy od dekad zastanawiali się, w jaki sposób gołąb pocztowy odnajduje drogę, gdy nie widzi słońca czy znajomych elementów krajobrazu. Na łamach Science ukazał się właśnie artykuł, w którym zespół naukowy z Niemiec, Danii i Australii – na jego czele stała Clivia Lisowski w Uniwersytetu w Bonn, Christian Kurts z Uniwersytetu w Melbourne oraz Martin Wikelski z Uniwersytetu w Konstancji – daje zaskakującą odpowiedź na to pytanie. Ich zdaniem kluczową rolę odgrywają komórki układu odpornościowego znajdujące się w wątrobie.
Homo naledi - nowy gatunek człowieka
11 września 2015, 05:20Naukowcy z południowoafrykańskiego University of Witwatersrand w Johannesburgu poinformowali o odkryciu szczątków nieznanego dotychczas przodka Homo sapiens. Nowy gatunek nazwano Homo naledi.
