V471 Tauri nadal kryje tajemnicę
18 lutego 2015, 14:12Ku zdumieniu astronomów nowy instrument SPHERE, zainstalowany w Very Large Telescope nie odkrył brązowego karła wokół gwiazdy podwójnej V471 Tauri. Brak planety oznacza, że konieczne jest inne wyjaśnienie nietypowego zachowania gwiazdy.
W Grecji odkryto najstarsze drewniane narzędzia wykonane przez człowieka
3 lutego 2026, 12:34Środkowy plejstocen (774–129 tysięcy lat temu) to ważny okres ewolucji człowieka. Rodzaj Homo zaczął wykazywać wówczas coraz bardziej złożone zachowania, opracowywał coraz doskonalsze technologie. Międzynarodowy zespół naukowy zidentyfikował właśnie najstarsze drewniane narzędzia wykorzystywane przez ludzi. Zespół profesor Ketariny Harvati z Uniwersytetu w Tybindze i doktor Annemieke Milks z University of Reading opisał na łamach PNAS dwa narzędzia znalezione na stanowisku Marathousa 1 w Grecji.
Bezprzewodowa energia elektryczna
17 marca 2015, 09:05Japońscy naukowcy przeprowadzili udany eksperyment, podczas którego wykorzystali mikrofale do przesłania energii elektrycznej o mocy 1,8 kilowata na odległość 55 metrów. Przesyłka precyzyjnie trafiła w odbiornik
Największy kurhan Skandynawii to nie grobowiec, a reakcja na katastrofę klimatyczną?
7 kwietnia 2026, 07:45Na południowym brzegu jeziora Ljøgottjern, około czterdziestu kilometrów na północ od Oslo, wznosi się największy prehistoryczny kurhan Skandynawii. Raknehaugen — „Kopiec Rakniego" — ma niemal sto metrów średnicy i trzynaście metrów wysokości. Został wzniesiony w połowie VI wieku, podczas przejścia z wczesnej do późnej epoki żelaza w Skandynawii. Od dziesięcioleci był interpretowany jako grobowiec kogoś niezwykle ważnego. Nowe badania przynoszą zupełnie inną interpretację.
Perfumy zareagują na obecność potu
2 kwietnia 2015, 16:22Na Queen's University w Belfaście powstał specjalny system uwalniania zapachów perfum. Powoduje on, że im bardziej się pocimy, tym intensywniej pachną użyte przez nas perfumy.
Jesteśmy bliżej rozwiązania tajemnicy laotańskiej Równiny Dzbanów
20 maja 2026, 14:52Na płaskowyżu Xieng Khouang w północnym Laosie, pośród tropikalnej dżungli, stoją setki ogromnych kamiennych naczyń. To megalityczna Równina Dzbanów, a znajdujące się tutaj „dzbany z równiny" od niemal stu lat intrygują archeologów. Kto je stworzył? Po co? I dlaczego większość z nich jest pusta? Nowe odkrycia ze Stanowiska 75 rzucają wreszcie światło na te pytania.
Przełom dotyczący raka trzustki
23 kwietnia 2015, 10:51Stosując białko E47, można przekształcić komórki raka trzustki w prawidłowe komórki. E47 wiąże się ze specyficznymi sekwencjami DNA i kontroluje geny biorące udział we wzroście i różnicowaniu.
Scytami rządziły dziedziczne elity
6 lipca 2026, 10:47Zespół genetyków i archeologów z Niemiec, Kazachstanu, Australii i Korei Południowej – kierowany przez Ayshin Ghalichi i Ainash Childebayevą – przebadał genomy 85 osób pochowanych na stepach Eurazji między 900 a 200 rokiem p.n.e., w czasach, gdy obszar ten zamieszkiwały koczownicze ludy określane zbiorczo mianem Scytów. Na podstawie badań archeologicznych wiemy, że społeczeństwo scytyjskie nie było egalitarne. Wielkie kurhany, bogato wyposażone groby, ślady trepanacji czaszek wykonywanych zapewne w celu zabalsamowania zwłok możnych zmarłych, sugerują istnienie elity. Ghalichi, Childebayeva i ich zespół chcieli dowiedzieć się, czy władza i status przechodziły z pokolenia na pokolenie w obrębie rodu, czy raczej zdobywano je własnymi zasługami.
Błyskawiczne tunelowanie
29 maja 2015, 09:50Międzynarodowy zespół fizyków zbadał zjawisko tunelowania kwantowego i stwierdził, że jest to proces przebiegający niezwykle szybko. Nowe badania mogą prowadzić do dalszej miniaturyzacji elektroniki, lepszego zrozumienia mikroskopii elektronowej, fuzji jądrowej czy mutacji w DNA.
Drewnojady mogą pomóc muzealnikom w oczyszczaniu szkieletów
10 sierpnia 2026, 18:17Przygotowanie czystego, nieuszkodzonego szkieletu to jedno z kluczowych pracowników muzeów historii naturalnej. Kolekcje osteologiczne stanowią podstawę badań porównawczych nad anatomią i ewolucją kręgowców, a coraz częściej trafiają też pod skanery tomografii komputerowej, zasilając cyfrowe archiwa i modele 3D. Kość musi więc być pozbawiona tkanek miękkich, ale zarazem nienaruszona strukturalnie. A to trudniejsze, niż mogłoby się wydawać.
