Zmarła Jane Goodall, uczona, która pokazała nam właściwe miejsce w świecie zwierząt
2 października 2025, 11:59Czternastego lipca 1960 roku Jane Goodall wysiadła z łodzi u wybrzeży Jeziora Tanganika w Tanzanii, w miejscu, gdzie obecnie znajduje się Park Narodowy Gombe. Tego dnia 26-letnia była kelnerka i sekretarka rozpoczęła niezwykłą podróż, która zrewolucjonizowała naukę, nasze rozumienie zwierząt i własnego miejsca w świecie przyrody.
Badania nad szympansami pokazują, jak ewoluowały ludzkie zdolności inżynieryjne
3 kwietnia 2025, 09:27Badania nad szympansami pomogą zrozumieć nam, jak u człowieka rozwinęły się zdolności inżynieryjne. Pierwsze narzędzia, jakimi posługiwali się ludzie, zostały wykonane z nietrwałych materiałów, nie zachowały się, więc nie możemy ich badać. Na szczęście możemy przyglądać się, w jaki sposób narzędzi używają zwierzęta. Naukowcy z Wielkiej Brytanii, Portugalii, Mozambiku, Tanzanii i Niemiec zauważyli, że szympansy przygotowujące patyki, by łowić nimi termity z gniazd, wykazują się pewną wiedzą inżynieryjną, celowo wybierając odpowiednio elastyczne gałęzie.
Śmiertelna agresja szympansów to przystosowanie
18 września 2014, 12:15Od czasów prac Jane Goodall trwa dysputa, czy to naturalna strategia adaptacyjna, która zapewnia przewagę sprawcom (wyewoluowała jako sposób na zwiększenie dostępu do terytorium, pokarmu czy partnerów seksualnych), czy też raczej skutek działań człowieka, np. dokarmiania lub zniszczenia habitatu. Najnowsze badania naukowców z Uniwersytetu Stanowego Arizony (ASU), podczas których porównywano wzorce agresji u szympansów i bonobo, pokazują, że człowiek nie ma z tym nic wspólnego.
Już za trzy dni pierwszy Światowy Dzień Jane Goodall
31 marca 2026, 13:16Gdyby żyła w najbliższy piątek ukończyłaby 92 lata. Niedawno pożegnaliśmy Jane Goodall, a teraz Jane Goodall Institute ogłasza pierwszy Światowy Dzień Jane Goodall. Będzie on przypadał 3 kwietnia, w kolejne urodziny badaczki. Jane była nie tylko wielką uczoną, ale niestrudzoną obrończynią zwierząt i dzikiej przyrody. Ostatnie dekady życie spędziła podróżując po całym świecie – w trasie była przez 300 dni w roku – opowiadając o niezwykłym dziedzictwie przyrodniczym, jakie posiadamy na Ziemi, i walcząc o jego ochronę. Zainspirowała miliony ludzi.
4-letnia wojna szympansów przypomina ludzkie podziały
13 maja 2014, 13:37Czteroletnia wojna szympansów z Parku Narodowego Gombe Stream z początku lat 70. XX w. ujawniła podobieństwa rozpadu ludzkich i szympansich społeczeństw.
Agresja w stosunku do samic zwiększa szansę szympansów na ojcostwo
14 listopada 2014, 13:15Samce szympansów, które przez długi czas zachowują się agresywnie w stosunku do samic, częściej są ojcami ich dzieci.
Szympansica w zaawansowanej ciąży adoptowała osierocone młode
14 października 2015, 16:39W Monarto Zoo w Australii ciężarna szympansica Zombi przygarnęła młode, którego matka zmarła parę dni temu przy porodzie.
Towarzyskie małpy mają bogatszy mikrobiom
18 stycznia 2016, 11:54Prowadząc bardziej towarzyski tryb życia, szympansy mają bogatsze mikrobiomy. Jak podkreślają Amerykanie, spędzanie czasu z innymi często zwiększa ryzyko zarażenia szkodliwymi bakteriami, ale może także oznaczać przekazanie tych korzystnych dla zdrowia.
Afryka pęka w szwach, a naukowcy pytają o miejsce narodzin człowieka
wczoraj, 10:04Wokół jeziora Turkana w Kenii od dekad znajdowane są skamieniałości najdawniejszych przodków człowieka. Jednak te same siły, które ukształtowały tamtejszy krajobraz, powoli rozrywają kontynent na kawałki. Nowe badania naukowców z Obserwatorium Ziemi Lamont-Doherty Uniwersytetu Columbia, opublikowane w Nature Communications, pokazują, że wschodnia Afryka jest bliżej geologicznego rozpadu, niż ktokolwiek przypuszczał.
