Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?

13 lutego 2026, 09:27

Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.



Polimery zamiast wirusów

12 września 2007, 10:54

Naukowcy z Massachusetts Institute of Technology (MIT) opracowali nową i bezpieczną, jak twierdzą, technikę terapii genowej. Zamiast wykorzystywanych dotychczas wirusów użyli polimerów.


By uniknąć zakażeń, lepiej mieć pH moczu bliższe neutralnego

26 czerwca 2015, 13:22

Naukowcy odkryli, że pH moczu bliskie wartości neutralnej zapewnia większą skuteczność białka wytwarzanego przez organizm w odpowiedzi na zakażenie bakteryjne.


Na papirusie sprzed 2000 lat znaleziono fragment oryginalnego poematu Empedoklesa

3 kwietnia 2026, 09:18

Nathan Carling, papirolog z Uniwersytetu w Liège, odkrył na papirusie (P.Fouad inv. 218) przechowywanym we Francuskim Instytucie Archeologii Orientalnej w Kairze fragment oryginalnego poematu „O naturze” (Περὶ φύσεως) Empedoklesa. To niezmiernie ważne odkrycie nie tylko wzbogaca kanon literatury starożytnej, ale pozwala na głębsze zrozumienie tego, jak Empedokles pojmował zmysły, naturę i procesy poznawcze oraz jak jego filozofia wpłynęła na Platona, Arystotelesa czy Plutarcha. Żyjący w V wieku p.n.e. Empedokles jako pierwszy wysunął teorię czterech żywiołów – ziemi, wody, powietrza i ognia – i łączącej je siły miłości lub rozdzielającej waśni.


Karty z procesorem GeForce 8800 GT w trybie SLI

Nvidia GeForce 8800 GT już w sklepach

30 października 2007, 11:51

NVIDIA GeForce 8800 GT trafił już na półki sklepowe. Zaprojektowany został tak, aby spełnić żądania najbardziej wymagających graczy, którzy czekali na bardzo wydajną kartę w cenie około 229 euro.


Zgubne skutki nieodpowiedniego nawodnienia

30 lipca 2015, 11:53

Ponad połowa amerykańskich dzieci i nastolatków nie nawadnia odpowiednio swoich organizmów. Piją bowiem zbyt mało wody. Tymczasem, jak wynika z badań przeprowadzonych przez naukowców z Uniwersytetu Harvarda, nieodpowiednie nawodnienie ma negatywny wpływ na zdrowie fizyczne, zdolności poznawcze i emocjonalne.


Mikroroboty będą naprawiały uszkodzony rdzeń kręgowy?

3 czerwca 2026, 08:43

Paraliż po urazie rdzenia kręgowego to wyrok dewastujący całe życie. Nerwy w rdzeniu kręgowym niemal nigdy nie regenerują się samoistnie, a blizny skutecznie blokują odrastanie włókien nerwowych. Naukowcy z ETH Zurich i Uniwersytetu w Zurychu zaproponowali rozwiązanie, które jeszcze niedawno brzmiałoby jak science fiction: mikroskopijne roboty zbudowane z żywych komórek i magnetycznych nanocząstek, sterowane z zewnątrz polem magnetycznym.


Wielozadaniowe nanocząsteczki kontra nowotwór

6 grudnia 2007, 11:55

Obecnie onkolodzy, gdy chcą sprawdzić, czy chemioterapia, której poddany został pacjent, jest skuteczna, muszą odczekać kilka tygodni i sprawdzić czy guz się zmniejszył. Prace naukowców z MIT-u mogą przyczynić się z jednej strony do skrócenia tego procesu, a z drugiej – do zmniejszenia skutków ubocznych chemioterapii.


Sony rozwiewa wątpliwości

14 września 2015, 10:14

Sony reklamuje swoje tablety i smartfony jako urządzenia wodoodporne. Na reklamach widzimy, jak świetnie radzą sobie one po zamoczeniu i dowiadujemy się, że użytkownik nie powinien zbytnio przejmować się jeśli narazi urządzenie Xperia na kontakt z wodą. Rzeczywistość odbiega jednak od świata reklamy.


© avlxyz

Ludzie skracają od dawna

24 stycznia 2008, 12:15

Wielu z nas, szczególnie młodzi ludzie zafascynowani telefonami komórkowymi, na codzień używa skrótów takich jak np. GR8 (great – wspaniale), które przyspieszają porozumiewanie się za pomocą SMS-ów czy komunikatorów internetowych. Okazuje się jednak, że skróty to nie jest wynalazek naszych czasów.


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy