Średnia spodziewana długość życia rośnie znacznie wolniej niż 100 lat temu

29 sierpnia 2025, 08:34

Jeśli trend dla obecnych pokoleń byłby taki, jak w pierwszej połowie XX wieku, to osoba urodzona w latach 80. mogłaby spodziewać się, że dożyje 100 lat, mówi José Andrade z Instytutu Badań nad Demografią im. Maxa Plancka. W pierwszej połowie XX wieku wzrost spodziewanej długości życia był imponujący. Dla osoby urodzonej w 1900 roku było to 62 lata, dla urodzonej w roku 1938 – 80 lat.



Strumień

Trawa filtruje herbicydy

26 kwietnia 2010, 20:21

Stosowane w rolnictwie chemiczne środki owado- i chwastobójcze są w dużych ilościach spłukiwane przez deszcze i zanieczyszczają wody płynące. Do ograniczenia tego zjawiska wykorzystuje się strefy oddzielające, obsadzane trawą i drzewami. Ich skuteczność zbadali uczeni z Kanady.


Norweski statek samosia

11 maja 2017, 05:22

W drugiej połowie 2018 r. Norwegia planuje zwodować i zacząć użytkować pierwszy autonomiczny, w pełni elektryczny statek towarowy. Oszczędność to ponoć aż 40 tys. kursów ciężarówek rocznie.


Zagadka czerwonych nadolbrzymów. JWST sfotografował gwiazdę progenitorową supernowej.

9 października 2025, 09:51

Naukowcy z Northwestern University są pierwszymi, którym udało się zaobserwować gwiazdę progenitorową supernowej w zakresie średniej podczerwieni. Obserwacje, dokonane za pomocą Teleskopu Webba w połączeniu z analizą archiwalnych obrazów z Teleskopu Hubble'a, dają nadzieję na rozwiązanie zagadki masywnych czerwonych nadolbrzymów. Astronomowie od dekad zastanawiają się, dlaczego masywne czerwone nadolbrzymy rzadko eksplodują, podczas gdy modele teoretyczne przewidują, że powinny one stanowić większość supernowych Typu II, powstających poprzez zapadnięcie się jądra masywnej gwiazdy.


Eyjafjallajökull

Elektryczne wyziewy wulkaniczne

27 maja 2010, 14:29

Pionierskie badania wyziewów islandzkiego wulkanu Eyjafjallajokull przy pomocy specjalnie skonstruowanego meteorologicznego balonu dowiodły, że cząsteczki wulkanicznego pyłu są naładowane elektrycznie. Jakie mogą być skutki spotkania samolotu z taką chmurą?


WASP-127b, planeta bez chmur?

7 czerwca 2017, 07:58

Przeprowadzona za pomocą spektroskopów obserwacja egzoplanety WASP-127b wskazuje, że w jej atmosferze mogą w ogóle nie występować chmury. WASP-127b to superNeptun, którego masa wynosi około 0,18 masy Jowisza, a promień to 1,37 promieni Jowisza.


Naukowcy otworzyli drogę do uzyskania nowych gatunków roślin hodowlanych

21 listopada 2025, 10:16

Proces zapylania to jedna z wielkich tajemnic roślin. Zagadką jest, w jaki sposób podczas jednoczesnego uwalniania olbrzymich ilości pyłku przez dziesiątki gatunków, pojedyncza roślina decyduje, które ziarno pyłku zaakceptować, a które odrzucić. Do poznania tej tajemnicy przybliżają nas prace uczonych z University of Masschusetts Amherst i Uniwersytetu Rolniczego w Szantungu w Chinach.


Tlen ogranicza starzenie skóry

30 czerwca 2010, 08:34

Pod wpływem promieniowania UVB dochodzi do uszkodzenia skóry i powstawania zmarszczek. Autorzy japońskiego studium wykazali jednak, że proces ten można ograniczyć za pomocą tlenu.


KATRIN niemal gotowy do pomiaru masy neutrina

3 lipca 2017, 13:52

Inżynierowie zakończyli prace nad budową KATRIN (Karlsruhe Tritium Neutrino) i w przyszłym roku naukowcy rozpoczną rejestrowanie pierwszych danych, których celem jest określenie masy jednej z najbardziej nieuchwytnych cząstek we wszechświecie – neutrina.


W kamieniach nerkowych odkryto całe warstwy tworzone przez bakterie

28 stycznia 2026, 09:35

Kamienie nerkowe znane są medycynie od kilku tysięcy lat. Powinniśmy więc wiedzieć o nich wszystko. Tymczasem naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles donieśli o istnieniu nieznanego komponentu kamieni. Badacze odkryli w nich warstwy bakterii. To przełomowe odkrycie stoi w sprzeczności z panującym poglądem, że kamienie tworzą się wyłącznie w wyniku procesów chemicznych i fizycznych. Pokazuje ono, że wewnątrz kamieni znajdują się bakterie, które mogą brać aktywny udział w ich formowaniu się, mówi doktor Kymora Scotland. Odkrycie tego mechanizmu otwiera drogę do opracowania nowych strategii terapeutycznych, które będą brały na cel mikroorganizmy kamieni nerkowych, dodaje uczona.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk