Ludzkie DNA na ścianach jaskiń. Malowidła naskalne rzadko je przechowują

7 lipca 2026, 11:16

Środowiskowe DNA (eDNA) to materiał genetyczny, którym organizmy żywe „zanieczyściły" otoczenie. Od ponad dekady jest ono coraz powszechniej wykorzystywane w badaniach nad przeszłością, pozwalając naukowcom np. zrekonstruować środowisko naturalne sprzed tysiącleci na podstawie DNA roślin i zwierząt znajdującego się w glebie. Teraz międzynarodowy zespół naukowców, na czele którego stali Alba Bossoms Mesa i Matthias Meyer z Instytutu Antropologii Ewolucyjnej im. Maxa Plancka oraz Hipólito Collado Giraldo z Universidad de Extramadura, po raz pierwszy wykazał, że ślady ludzkiego DNA mogą przetrwać na ścianach jaskiń przez tysiące lat, w tym w miejscach pokrytych paleolitycznymi malowidłami.



Międzynarodowa Stacja Kosmiczna 20 sierpnia 2001 roku © NASA

Przewodnik dla muzułmanów w kosmosie

10 października 2007, 15:10

Malezja wydaje pierwszy na świecie przewodnik dla muzułmanów w kosmosie. Zdecydowano się na to, ponieważ dzisiaj (10 października) pierwszy przedstawiciel tego kraju znalazł się na orbicie okołoziemskiej. Sheikh Muszaphar Shukor jest chirurgiem ortopedą i wykładowcą akademickim z Kuala Lumpur. Wystartował z kosmodromu Bajkonur w Kazachstanie.


Magnetyzm cegły

29 maja 2009, 08:41

Analizy cegieł i zaprawy murarskiej francuskich budynków z IX i X wieku dostarczają ważnych informacji na temat pola magnetycznego Ziemi w tym okresie.


Mają więcej tłuszczu śródbrzusznego przez zniewagi

11 marca 2011, 18:00

Kobiety w średnim wieku, które wspominają o częstych przypadkach złego traktowania lub dyskryminacji, mają znacznie więcej trzewnej, czyli niewidocznej tkanki tłuszczowej. To istotne spostrzeżenie, ponieważ liczne badania wykazały, że brzuszne rozmieszczenie tłuszczu zwiększa ryzyko chorób sercowo-naczyniowych oraz cukrzycy typu 2.


Rolnik to czy krowa...

28 grudnia 2012, 11:57

Kolonie mrówek dość często opisuje się jako wielki organizm. Jakiś czas temu pojawiły się twierdzenia, że w przypadku liściarek porównanie dałoby się doprecyzować, bo owady wydają działać jak rozłożona na czynniki pierwsze krowa, a właściwie jej jelito.


Robot pomaga murarzom

3 września 2015, 10:40

SAM (Semi-Automatic Mason), czyli półautomatyczny murarz, to nowy robot budowlany, który znakomicie zwiększa produktywność ekipy murarskiej. Urządzenie układa cegły trzykrotnie szybciej niż człowiek. Ma jednak za zadanie usprawnić pracę, a nie odebrać ją murarzowi


Zmarł Stephen Hawking

14 marca 2018, 10:47

Czternastego marca w swoim domu w Cambridge zmarł wybitny astrofizyk i kosmolog Stephen Hawking. Miał 76 lat. Cierpiał na stwardnienie zanikowe boczne (ALS).


HAWC: Czy fotony o ekstremalnych energiach pochodzą z największego akceleratora galaktyki?

19 marca 2021, 12:41

W bezmiarze naszej galaktyki astrofizycy od lat tropią pevatrony, naturalne akceleratory cząstek o monstrualnych energiach. Dzięki obserwatorium promieniowania kosmicznego HAWC właśnie natrafiono na kolejny prawdopodobny ślad ich istnienia. Szczególnie istotny jest fakt, że tym razem wysokoenergetyczne fotony udało się nie tylko zarejestrować, ale i ustalić prawdopodobne miejsce ich pochodzenia.


Aspiryna spowalnia przerzutowania nowotworów. Właśnie dowiedzieliśmy się, jak się to dzieje

17 marca 2025, 13:26

Wcześniejsze badania nad nowotworami wskazywały, że gdy osoby cierpiące na niektóre rodzaje nowotworów – jak nowotwory piersi, pęcherza czy prostaty – przyjmowały codziennie niskie dawki aspiryny, nowotwory wolniej się rozprzestrzeniały. Dotychczas nie było wiadomo, w jaki sposób aspiryna spowalnia przerzutowanie nowotworów. Odkrycie mechanizmu działania aspiryny na nowotwory i określenie odpowiedniego dawkowania pozwoli na efektywne wykorzystanie tego środka u chorych.


Typowy obraz echokardiograficzny© Kjetil Lenes

Rzeźbienie serca

9 maja 2008, 09:48

Ćwiczenia mogą zmieniać budowę serca, a rodzaj zachodzących zmian zależy od typu treningu (Journal of Applied Physiology). Już po trzech miesiącach uprawiania któregoś ze sportów wytrzymałościowych dochodzi do powiększenia obu komór serca. Natomiast trenowanie sportów siłowych wiąże się ze zwiększeniem rozmiarów wyłącznie lewej komory.


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy