Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?
13 lutego 2026, 09:27Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.
Rzymianie zanieczyszczali atmosferę bardziej, niż sądziliśmy
9 maja 2019, 11:01Nowe badania rdzeni lodowców z Mont Blanc wykazały, że działalność górnicza starożytnych Rzymian co najmniej 10-krotnie zwiększyła koncentrację ołowiu w powietrzu. Rzymianie zanieczyszczali powietrze bardziej i na dłużej, niż dotychczas przypuszczano.
Gleba pełna węgla
5 lipca 2013, 12:43Zdaniem ekspertów z brytyjskiego Cranfield University i australijskiego Murdoch University, gleba może przechowywać nawet 5-krotnie więcej węgla niż dotychczas sądzono. To zwiększa jej znaczenie jako czynnika zapobiegającego globalnemu ociepleniu. Węgiel trafia do gleby za pośrednictwem roślin, które absorbują go z atmosfery
Jesz parówki, mrożoną pizzę i inną ultraprzetworzoną żywność? Osłabiasz swoje mięśnie
16 kwietnia 2026, 08:18Osoby, które jedzą dużo ultraprzetworzonej żywności (UPF) mają w mięśniach ud większą zawartość tłuszczu, zatem same mięśnie są w gorszym stanie. I jest to niezależne od ilości spożywanego tłuszczu, aktywności fizycznej czy czynników społecznych i demograficznych. Takie wnioski płyną z badań zespołu naukowego, na czele którego stali Zehra Akkaya z Uniwersytetu w Ankarze i Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Francisco, Gabby B. Joseph i Thomas M. Link z Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Francisco.
Pozostała już tylko samotna samica...
27 maja 2019, 15:47Nie żyje ostatni samiec nosorożca sumatrzańskiego z Malezji. Tym samym w kraju pozostała tylko jedna samica.
Wielki szpital z czasów wypraw krzyżowych
6 sierpnia 2013, 11:43Podczas wykopalisk prowadzonych w Jerozolimie przed budową restauracji Izraelska Służba Starożytności zbadano wielki szpital z okresu wypraw krzyżowych. W swoich czasach był on największym szpitalem na Środkowym Wschodzie.
Lecząc stan zapalny w mózgu, najprawdopodobniej można zlikwidować szumy uszne
19 czerwca 2019, 05:31Zmniejszanie zapalenia mózgu może pomóc w leczeniu szumów usznych (tinnitus auris) oraz innych zaburzeń powiązanych z utratą słuchu - przekonuje zespół Shaowena Bao z Uniwersytetu Arizony.
Mózgowa identyfikacja
9 września 2013, 12:13Jednorazowe systemy identyfikacji, np. hasła czy skanowanie tęczówki, sprawdzają się jako metody zabezpieczania dostępu do budynku czy witryny WWW, jednak w niektórych okolicznościach, np. podczas przewożenia cennych dóbr albo w taksówkach/środkach transportu miejskiego, lepsze byłyby metody bazujące na stałym monitoringu biometrycznym. Wg zespołu Isao Nakanishiego z Uniwersytetu w Tottori, w tej roli sprawdziłyby się miniskanery fal mózgowych kierowcy.
Największa z trzech złotych trumien Tutanchamona przejdzie pierwszą konserwację od odkrycia w 1922 r.
18 lipca 2019, 13:02Największa z trzech złotych trumien w formie postaci faraona przechodzi konserwację po raz pierwszy od odkrycia grobowca Tutanchamona w 1922 r. W tym celu przetransportowano ją do Wielkiego Muzeum Egipskiego (GEM).
Wyizolowano białko odpowiadające za korzystny wpływ ćwiczeń na mózg
14 października 2013, 07:48Naukowcy wyizolowali białko, którego poziom rośnie podczas treningu wytrzymałościowego. Gdy podano je niećwiczącym myszom, doszło do włączenia genów sprzyjających zdrowiu mózgu i wzrostowi nowych nerwów/synaps zaangażowanych w pamięć i uczenie.
