Nowy sposób na odkrywanie odległych planet

9 lipca 2010, 23:13

Polak, Aleksander Wolszczan, jest znany na świecie jako pierwszy odkrywca planet poza naszym układem słonecznym. Dwadzieścia lat po tym sukcesie znów Polacy dokonują przełomu w tej dziedzinie, tym razem Gracjan Maciejewski i Andrzej Niedzielski.



Alarmujące tempo zmniejszania populacji zagrożonego orangutana borneańskiego

11 lipca 2017, 05:38

W ostatnim dziesięcioleciu populacja orangutanów z Borneo (Pongo pygmaeus) zmniejszyła się o 1/4. Naukowcy, których publikacja ukazała się w piśmie Scientific Reports, alarmują, że trzeba niezwłocznie przemyśleć strategie ochrony tych krytycznie zagrożonych małp.


Sztuczna inteligencja pomogła rozszyfrować zagadkę tajemniczego zabytku

13 lutego 2026, 16:21

W zbiorach Het Romeins Museum od lat znajduje się zagadkowy fragment białego wapienia. Pokryty geometrycznym wzorem, pozostawał tajemnicą dla archeologów: czy był planszą do gry elementem architektonicznym, rysunkiem technicznym, a może czymś zupełnie innym? Odpowiedź przyszła dzięki połączeniu archeologii i sztucznej inteligencji.


Błysk, flash

Obca czasoprzestrzeń w laboratorium

10 sierpnia 2010, 15:15

Zaraz po Wielkim Wybuchu Wszechświat mógł mieć inną liczbę wymiarów: dwa przestrzenne i dwa czasowe. Trudno tego jednak dowieść. Być może dałoby się eksperymentalnie wymodelować obcą czasoprzestrzeń. Niemożliwe? Nie dla współczesnej techniki!


Lek na chorobę autoimmunologiczną prosto z jelit

9 sierpnia 2017, 14:43

Amerykańscy naukowcy odkryli, że Prevotella histicola, bakteria ludzkiego mikrobiomu jelitowego, może pomóc w leczeniu chorób autoimmunologicznych.


Dzięki EVApeCognition Dataset lepiej poznamy sposób myślenia wielkich małp

23 kwietnia 2026, 07:25

Jaka jest różnica między sposobem rozumowania szympansa i człowieka? Czy goryl rozumie, że ktoś się może mylić? Czy orangutan planuje przyszłość? Na te i wiele innych pytań naukowcy próbują odpowiedzieć od dziesięcioleci. Po to, by poznać wielkie małpy i po to, by poznać nas samych. Dotychczas każde z tych pytań funkcjonowało oddzielnie. Odpowiedzi na nie trudno było porównywać. Teraz ma się to zmienić.


Wygaszanie dla bezpieczeństwa ptaków

6 września 2010, 09:02

W coraz większej liczbie drapaczy chmur na Manhattanie wyłącza się na noc światła, by nie dopuścić, żeby rozbijały się o nie zdezorientowane ptaki.


Przodkowie fiszbinowców mieli zęby ostre jak współczesne lwy

31 sierpnia 2017, 09:19

Obecnie żyjące walenie składają się z dwóch podrzędów – drapieżnych zębowców, takich jak orka, oraz majestatycznych spokojnych fiszbinowców, jak płetwal błękitny, które filtrują wodę wyłapując z niej niewielkie stworzenia. Okazuje się jednak, że przodkowie współczesnych fiszbinowców dysponowali niezwykle ostrymi zębami i prawdopodobnie aktywnie polowali na ofiary.


Kosmiczne pierścienie zdradzają masę młodych planet

29 maja 2026, 13:11

Astronomowie przez lata przyglądali się pierścieniom pyłu (dyskom protoplanetarnym) otaczającym młode gwiazdy. Wiedzieli, że te struktury prawdopodobnie zdradzają obecność rodzących się planet lecz powiązanie cech dysków z konkretnymi masami planet pozostawało poza ich zasięgiem. Teraz zespół badaczy z Uniwersytetu Warwick, MIT i McMaster University opracował metodę, która pozwala odczytać te informacje niemal wprost z obserwacji.


Myślenie o czasie sprzyja kontaktom towarzyskim

8 października 2010, 11:07

Ludzie, którzy myślą o czasie, chcą spędzić więcej czasu z rodziną i przyjaciółmi, lecz jeśli naprowadzi się ich na skojarzenia związane z pieniędzmi, ich głowa będzie całkowicie zaprzątnięta pracą.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk